Çeşme’den feribotla sadece 1,5 saat uzakta. Karaburun Yarımadası’yla neredeyse aynı büyüklükte ve şekilde bir ada. Nüfus 54 bin. Ana şehri Chios, Çeşme’ye bakan sevimli bir kıyı kasabası. Turizm, öbür adalarda olduğu kadar yoğun değil. Yazları daha çok başka yerlerde yaşayan Sakız Adalılar geliyor. Kaptanları ve armatörleriyle meşhur. Hemen hepsinin yazlığı ve güzel karıları var. Adanın en önemli gelir kaynağı mastika dedikleri sakız. Adanın güneyi sakız ağaçlarıyla kaplı. Sadece likörünü ve macununu değil, sabunudan, kremine güzellik ürünleri de yapıyorlar. Kambos, Mesta ve Pirgi yakın mesafede ilginç kasabalar. Biraz daha vakti olanlar için adanın batısındaki Volisos, kuzeyindeki Kardamila ve Marmaro da görülmesi gereken yerlerden.

Nasıl Gidilir?

Çeşme’den haftanın her günü küçük feribotlar kalkıyor. Yeşil pasaportlulardan vize istenmiyor. Lacivert (veya bordolardan) Schengen vizesi isteniyor. Feribot seferleri için www.egebirlik.eu ve www.erturk.com.tr Online bilet almak mümkün.

Chios

Kordonu lokantalar, kafeler ve barlarla kaplı, yüzü Çeşme’ya bakan, fazla bozulmadan gelişmiş bir kasaba. Limanın hemen arkasında sur içinde dar sokakları ve cumbalı evleriyle bir zamanların Türk mahallesi var. Minaresi yıkılmış bir camii ve küçük bir Müslüman mezarlığını görmek mümkün. Ne var ki yeterince canlı bir yer değil.

Merkezde kalınacak yerler

Grecian Castle Hotel
Merkezin açık ara en şık oteli. Kordon boyuna 10 dakika yürüme mesafesinde. Bir zamanlar makarna fabrikasıymış. Çok başarılı bir restorasyondan geçmiş. Resepsiyon antikalarla dolu. Odalar son derece ferah. Deniz yolun öbür tarafı. Güzel bir havuzu da var. Fakat en önemlisi çok iyi bir mutfağı var. Deniz ürünlü balık ve mezeler yediklerimiz arasında en iyisiydi. Oda kahvaltı 2 kişi yüksek sezonda 138 Euro’dan başlıyor.www.greciancastle.gr

Hotel Kyma
İzmirli Güher Hanımla Sakızlı eşi Teodoros’un aile oteli. Yeri mükemmel. Kordonun hemen yanında nefis bir konak. Her yere yürüme mesafesinde. 1917’den kalma olağanüstü bir kapısı ve mermer bir merdiveni var. Otel Teodoros’a babasından kalma. Otel eskimiş, 70’lerin dekorasyonu hakim. Ellerine para geçtikçe kimi odalarını yenilemişler, bazıları daha elden geçmemiş, bakım istiyor, bilmekte fayda var. Fakat Teodoros’u tanıdıktan sonra bunları hiç mesele etmiyorsunuz zira dünya şekeri bir insan ve Sakız’ı sevesiniz diye yapmadığını bırakmıyor. Türk müşterilerine karşı bilhassa hassas, otele domuz ürünü sokmuyor.

Alışveriş

Likörü, tatlıları, reçeli, sabunu, yağı, mumu, vücut kremi şeklinde giden binlerce sakız (mastika) ürünü dışında “mastelo” peyniri de meşhur Sakız adasının. Tuzsuz hellim gibi. Kızartılarak yeniyor.
Fakat unutmayın çalışma saatleri “kutsal” siesta saatine göre ayarlı. Öğlen 3’ten sonra lokanta ve kafeler hariç açık dükkan kalmıyor. Çok şükür ki sakız (mastika) ürünleri satan dükkanlar tüm gün açık. Sakızdan yapılan güzellik ürünleri MastihaShop’da.
ATM’lerin çoğundan Türk kartlarıyla euro çekmek mümkün. ATM’ler sahil şeridinin bir arkasındaki ana meydan etrafında.

Sakız Ağacı nedir?

Adaya Türkçe ismini veren bu ağaca Yunanlılar “mastika” diyor. Adanın güneyinde yetişiyor. Çeşme haricinde dünyada da başka yerde yokmuş dediklerine göre. Osmanlı zamanında bir kilo damla sakızı bir kilo altına eşitmiş. En esaslı müşteri de Topkapı sarayı imiş. 1822’de, Osmanlı ordusu tarafından 20 bin kişinin öldürüldüğü Sakız isyanı bastırmasında bir tek mastika üreten köyler (Mastikahorio) Osmanlının keskin kılıcından kurtulmuş.

Üretmesi kolay değil. Temmuzla ekim arası ağaçlara “göz yaşı” çentikleri açılıyor. Oradan süzülen reçine ağacın dibine serilmiş olan kalsiyum karbonata düşüyor. Gündüz yumuşayacağı için gece toplanıyor. Ama esas dert temizlenmesi. İnce uçlu bıçaklarla içlerindeki taş, sap, samanı tek tek temizliyorlar ki bu çok uzun süren bir işlem.

Araç Kiralama

Açıkçası en pratik ulaşım. Trafikte vahşilik bakımından Yunan komşularımızın bizden bir eksiği yok, eh alışığız nasıl olsa, dert değil.
Travelshop 0030 227 1020160 veya 0030 227 1081500. Solunuza denizi alıp yürürseniz hemen göreceksiniz. Büyük bir dükkan.

Plaj bölgesi

Karfaz

Şehre 7 km uzaklıktaki en yakın plaj bölgesi. Aynı zamanda oteller bölgesi. Geleneksel değil, modern Yunanistan demek daha doğru olur. Birçok bar, restoran seçeneği sunuyor.

Golden Sand Hotel: 3 dönüm arazi üzerinde büyük bir havuzu ve nefis bir kumsalı olan 100 küsur odalı büyük bir otel. www.goldensand.gr

Etrafta gidilecek yerler

GÜNEY SAKIZ

Mastihohoria (Mastika köyleri) denen bölge güneyde kalıyor. 1 gece kalacaklar için ideal tur.
Kambos: Sakız merkezden 10 km sonra başlıyor. Cenevizlilerin hakim olduğu yıllardan kalma. Geniş narenciye bahçeleri içinde nefis villalar ve malikhaneler var. Bazıları butik otellere dönüştürülmüş.

Kambos’ta kalınacak yerler

Argentikon Luxury Suites: 32 dönümlük bir portakal bahçesi içinde tek kelimeyle rüya gibi bir yer. Adanın en olağanüstü tesisi. Cenevizli Argentis ailesi tarafından yaptırılmış. Şimdiye kadar gördüğüm en muhteşem bahçe diyebilirim. Odalar ayaklı küvetler dahil en zarifinden mobilyalarla döşeli. Hayli lüks ve elbette pahalı. www.argentikon.gr

Mavrokordatiko: Narenciye bahçesi kenarında 1730’lardan kalma 9 odalı nefis bir taş bina. Bahçesi kocaman bir çam ağacının altında. Son derece cana yakın bir sahibi var. www.mavrokordatiko.com

Riziko: Türkçeye “Kısmet Köşkü” diye çevirebiliriz. Restore edilmiş güzel iki taş bina içinde çok hoş odalar. http://www.chios-riziko.gr/

Pirgi: Duvar süslemeleriyle ünlü bir kasaba. Evlerin hepsinin duvarları el işi siyah beyaz kazıyarak elde edilmiş süslerle kaplı.

Mesta: Yine Cenevizliler zamanından kalma surlar içinde nefis bir ortaçağ köyü. Mardin usulü kemerli dar sokaklarıyla mutlaka gidilmesi gereken bir yer. Medieval Castle Suites nefis bir konakla imkanı sunuyor. www.medievalcastlesuites.com

Emborios – Mavra Volia
Burası da turun sonunda yemek yenip denize girilecek yer. Emborios köyün adı, bir koy ötedeki Mavra Volia ise volkanik siyah taşlı çok ünlü bir plaj.
Yemek: Porto Emborios- Maria’s Place
Kalınacak Yer: Emporios Bay Hotel. Son derece temiz, gıcır gıcır bir küçük otel. Plaja yürüme mesafesinde. Atmosfer ve personel cana yakın. Servis mükemmel. www.emporiosbay.com

Langada
Chios merkezden araçla yarım saat kuzeyde irili ufaklı tavernalarla dolu minik güzel bir koy. Nedendir bilinmez Türkler arasında meşhur olmuş bir yer. (Söylemesi kolay olduğu için olabilir mi?)  Açıkçası aman Allah bir özelliği yok fakat giderken yolda Sakız’ın meşhur yel değirmenlerini görmek mümkün.

Volissos
Adanın kuzey batısında küçük bir köy. Homeros’un da doğduğu yer. Aynı zamanda adanın azizesi olan Aya Markela’nın da kilise ve manastırının bulunduğu yer. Her yıl 22 Ağustos’da büyük bir festival yapılıyor. İnsanlar 15-20 km öteden yürüyerek geliyor. (Eskiden dizleri üzerinde gelirlermiş) Bu bölge güzel plajlarıyla ünlü. En sakin ve en temiz plajlar burada.

Kalınacak yer: Volissos Holiday Homes. Geçen sene açılmış son derece düzgün bir yer. Bütün odaları apart şeklinde.  Hepsinin çılgın bir deniz manzaraları var. Kahvaltı çamlar altında nefis bir teras-bahçede veriliyor. Sahibesi Antigoni dünya tatlısı (ve güzeli) genç bir hanım. www.volissosholidayhomes.gr

Yapmayın

– Türkiye ile karşılaştırıp durmayın. Bizim Çeşmemiz/mücverimiz/karidesimiz/kkoyumuz/denizimiz daaa güzel demeyin, buranın tadını çıkarın.
– Gerilim: Ne isterseniz isteyin yeter ki gerilim yaratmayın.
– Sabırsızlık: Kalabalık zamanlarda servis bazen çökebiliyor. Fakat bekleyin gelecektir.
– Açgözlülük: Porsiyonlar bizden daha büyük, çok şey isteyip ziyan etmeyin.
– Aracınızı yanlış yerlere park etmeyin (bkz: araç kiralama)

Öğrenin

Sakız Adalıların çoğu çat pat da olsa İngilizce biliyor ama bir iki kelime Yunanca edince çok mutlu oluyorlar.

– Teşekkür ederim: Efkaristo
– Merhaba/hoşçakalın: Ya sas
– Lütfen: Parakalo
– Su: Nero
– Bir kahve lütfen: ena kafe parakalo

Bilin

– Yunanistan’da taverna, lokanta manasına gelir. Bizim anladığımız hem yemek yenen hem sirtaki yapılan hem tabak kırılan “taverna”lar pek yaygın değil.
– Yunanistan’da masa, siz kalkıp gidene kadar ASLA toplanmaz. Tembellikten ziyade kendinizi kovuluyormuş gibi hissetmeyin diye. Masayı toplamaktansa sizi boş başka bir masaya geçirmeyi tercih ederler.
– Yunanistan’da masa da kurulmaz. Çatal bıçak ekmek sepetinin içinde gelir, siz alır tabağınızın yanına koyarsınız.
– Ülkenin genelinde garsonlar ve tavernacılar asık yüzlü. Sakızlı tavernacılar nispeten daha güler yüzlü. Kötülüklerinden değil, racon böyle. Fakat gecenin ilerleyen saatlerinde hiç ummadığınız jestler yapıyorlar.
– Türk kahvesi’ne 1974’den itibaren Yunan kahvesi (kafe Eliniko) demişlerdir ama hepsi onun Türk kahvesi olduğunu bilir. Siz yine de kafe Eliniko diyin. (Orta: metrio)
– Frappe, her nedense Yunanistan’ın milli içeceği olmuş durumda. Bizim çayımız gibi. Sade, sütlü şekerli ısmarlamak mümkün. Türk kahvesi gibi baştan söylüyorsunuz şekerli mi sütlü istediğinizi. Dürüst olmak gerekirse: berbat bir şey. (Bildiğimiz sıcak kahvelerden istiyorsanız kapuçino, latte veya elliniko kafe diye isteyin)
– Garsonu çağırmak için “signomi” deyin.
Daha detaylaı bilgi için www.chiosonline.gr. Türkçesi kötü ama işe yarıyor.

Mutlu Tönbekici


yaşam

    1 Yorum

  1. Gökçe Gür:

    Bu yaz gitmeyi planladığım bir yerdi Sakız Adası. Bizlerle paylaşmış olduğunuz görüş ve önerileriniz için çok teşekkür ederim 🙂 Yavaş yavaş valizleri toplamaya başlamalıyım.

  • SON EKLENENLER